Steun ons en help Nederland vooruit

Algemene Beschouwingen bij de begroting 2017

 

Algemene Beschouwingen bij de begrotingsbesprekingen 2017, uitgesproken op 09-06-2016 te Beemster door Gerard Groot, fractievoorzitter

Voorzitter,

D66Beemster heeft de afgelopen twee algemene beschouwingen een aantal constateringen gedaan en een groslijst aan aandachtspunten opgenoemd. Ook de andere partijen hebben volop van zich laten horen.

De effecten zijn ons inziens beperkt:

  • De rekening 2015 geeft een traditioneel en verontrustend beeld, ik heb dat eerder in dit huis toegelicht. We zijn kosten vergeten, we drijven op incidentele inkomsten en de accountant mist teveel informatie om tot een tijdig oordeel te kunnen komen
  • De wethouder heeft een werkvergadering met de raad belegd om meer grip te krijgen op het begrotingsbeheer.
  • De kadernota geeft een summiere en naar beneden bijgestelde vooruitblik, op de voorstellen voor bijsturing kom ik straks terug.

Ik loop een aantal zaken langs en hoop hiermee een bijdrage te leveren aan het noodzakelijke discours over de inhoudelijke en bestuurlijke toekomst van onze gemeente en gemeenschap.

  • De Planning en Control, begrijpelijk en transparant

De begroting is een belangrijk sturingsinstrument. Budgettoewijzing en budgetbeheer beginnen met het juist inventariseren en normeren van de kosten die aan voorgenomen of verplichte activiteiten zijn verbonden. We zien hier nog steeds in het oog lopende gebreken, evenals de accountant in de jaarrekening 2015.

Vraag voor ons blijft nog steeds, hoe kunnen we optimaal controle uitoefenen , ook via de accountant, of u adviseren? Hier is nog een wereld te winnen met als motto “de basis op orde”.

Ook de Raad zal actiever en alerter haar rol en taken moeten invullen en bewaken. Het adequaat hanteren van sturingsmiddelen is daarbij nodig. Vergelijkingsmateriaal is daarbij voorhanden via benchmarks en gegevens uit “Waar staat je gemeente” maar nog niet altijd overzichtelijk gepresenteerd en doelmatig gebruikt. Een  inmiddels aangekondigde proef met een auditcommissie steunen wij mede om deze redenen, van harte.

D66 Beemster bespeurt hierbij een omslag in de bestuurscultuur bij het College en wil graag ruimte en steun geven om hier verdere verbeteringen in aan te brengen. We zijn van mening dat we hier samen in zullen moeten optrekken.

  • De participatie

Hier ben ik kort over: ga met je problemen, je gemotiveerde wensen en de te hanteren kaders de boer op en luister naar argumenten i.p.v het via  “inspraak” legitimeren van op politieke belangen gebaseerde, intern  uitgebroede oplossingen. Organiseer tegendenkers en kritische toetsers zoals cliëntenraden, burgerfora etc. De WMO raad is een positief voorbeeld aan het worden, de dorpsraden zijn hun plek aan het veroveren.

Het blijft hierbij zaak om onderscheid te maken in elementen die op lokaal niveau spelen en blijven en zaken die op een hoger systeem- of netwerkniveau spelen en daarmee niet alleen lokaal kunnen worden beoordeeld. De lokale zaken horen ons inziens bij uitstek door bewoners en werkers ter plaatse te worden beheerd, de uitvoering blijft een opgave voor de gemeentelijke organisatie

  • Alertheid bij de sturende processen, programmeren, strategie en evaluatie

De voornemens en ambities van SRA en MRA vereisen intern beraad en organisatie van een passende structuur op alle bestuurlijke en ambtelijke niveaus. Een kwartiermaker en een begeleidingsgroep lijken ons op zijn plaats.

A7 studie, we horen en zien vele scenario’s langskomen. Er kan daarbij sprake zijn van aanzienlijke kansen ( verlagen en rechttrekken, geluidsreductie, gezondheidseffecten) en aanzienlijke bedreigingen (verlagen en, rechttrekken, kosten reconstructie Zuiddijk, genereren van baten via woningbouw en bedrijventerreinen). We denken dat we als bestuurlijke organisatie die een lokale bevolking vertegenwoordigen, vanuit onze wensbeelden en visie een strategie moeten ontwikkelen en organiseren.

De zelfstandige toekomst van de Beemster in dit krachtenveld blijft onzeker. Wel is zeker dat we voor de opgave staan de lokale politiek aantrekkelijk te maken en te houden voor nieuwe instroom van volksvertegenwoordigers en bestuurders. We zien dat we  moeite hebben om mensen geïnteresseerd te krijgen en vast te houden en doen een suggestie voor een gemeentebrede campagne over het belang, de veelzijdigheid en daarmee aantrekkelijkheid van de gemeentepolitiek. Het blijft natuurlijk een opgave voor de politieke partijen zelf om hun eigen kader op orde te hebben en te houden.

De stiefkinderlijke klussen zoals: Bonte Klaver, Oostdijk, P+R Zuiddijk onder de A7, Zuiderweg, illegaal parkeerterrein Fort Resort, burgerparticipatie bij groenbeheer, het wordt nu echt tijd om zaken af te ronden en van de agenda af te voeren.( NB uitbreidbaar!!)

Anticiperen, bijvoorbeeld ruimte scheppen voor de mogelijke uitkomsten van de evaluatie ambtelijke samenwerking Beemster – Purmerend. De Commissaris van de Koning noemde bij zijn werkbezoek twee criteria die dienen te worden beoordeeld bij de ambtelijke samenwerking, het opdrachtgeverschap en de mate waarin beleidsvoorstellen rekening houden met de eigen Beemsteridentiteit en haar specifieke kenmerken. We voegen daar zelf medewerkertevredenheid en toe en geven in overweging ook onze schaal en onze risico’s te betrekken bij een vervolgbesluit. Het opdrachtgeverschap bestaat uit bestuurlijk opdrachtgeverschap, ambtelijk opdrachtgeverschap, en een DVO die het ambtelijk opdrachtnemerschap in Purmerend aanstuurt. De keten wordt gecompleteerd door marktpartijen die in opdracht van de hiervoor genoemde geledingen hun diensten, werken en leveringen aanbieden.  We zijn van mening dat deze gehele keten een vervolgonderzoek waard is, bv door de rekenkamercommissie. M.n. een analyse en beoordeling van de aandeel, de hoogte en opbouw van proceskosten, noem het de overhead, lijken ons van belang.

Ook onze deelname aan gemeenschappelijke regelingen blijft aandacht vragen. Een discussie over de Veiligheidregio moet daarbij wel conform de rolverdeling worden ingevuld en als de raad twijfelt aan inhoud of inbreng zal zij onderzoek moeten doen of gerichte opdrachten moeten geven. Andere gemeenteraden gingen ons inmiddels voor in moties die nader onderzoek vragen naar bijvoorbeeld de kosten en de financiering van onze veiligheidsregio. Deze staat te boek staat als een van de duurdere en ook dat is het onderzoeken waard.

  • Publiek domein en duurzaamheid

Hier constateren we met spijt grotere achterstanden in de beheersystemen en beheerplannen dan eerder gemeld. Wij hechten grote waarde aan zorgvuldig beheer van je eigendommen vanwege uitstraling, reputatie, kosten, duurzaamheid en beleving. Ook het actueel houden, bewaken en handhaven van bestemmingsplannen behoeft meer aandacht. Flexibiliteit lijkt nodig waarbij de beleidsdoelen en de rechtsbescherming uitgangspunt blijven.

Het GVVP raakt op stoom, de aanleg of aanpassing van Openbaar Voorzieningen dient te worden gekoppeld aan lijnvoering en dienstregeling van de concessiehouders en te worden besproken met de reizigersorganisaties.

Over de duurzaamheidagenda constateren we dat er conform afspraak wordt gehandeld en dat er voortgang wordt geboekt. Ga zo door en blijf alert op nieuwe kansen en ontwikkelingen, wij zullen dat ook zijn.

  • Woningbouw

MRA heeft een actieagenda waarin de woningopgave wordt ingevuld door binnenstedelijke transformatie, verdichting, concentratie bij OVknooppunten en in drie grote uitleggebieden. Purmerend heeft ook ingeschreven maar lijkt ook landelijk gebied te willen annexeren bij  haar buren. In dit licht is het onze de opgave om een binnenstedelijke inventarisatie op  te zetten en daaruit voorstellen te doen aan het MRA. Van belang is daarbij dat  volgens de dorpsvisie van de dorpsraad Zuidoostbeemster de plaatselijke bevolking in grote meerheid wil stoppen met uitbreiden na Nieuwe Tuinbouw Oost en uitleggebied ZOB 2 buitenstedelijk gebied betreft.

Conclusie D66 Beemster: luisteren naar MRA en je eigen bevolking, na NT Oost stoppen met het verder volstoppen van je groene werelderfgoed met rode bestemmingen ( lees: woningen en bedrijventerreinen).

Daarbij past nog een kanttekening die we eerder ook al maakten. De strategische aankoop in ZOB 2, een agrarisch glastuinbouwperceel van ruim 4 ha voor een bedrag dat de toenmalige marktwaarde verregaand overtrof, hangt nog steeds als een molensteen aan de algemene middelen. Wij doen de suggestie aan de rekenkamercommissie om de gang van zaken rond deze aankoop te onderzoeken, hoe kan het dat we iets hebben gekocht ver boven de toenmalige marktwaarde en dat ook na afboeken nog steeds ver boven de huidige marktwaarde in de boeken staat en waar we de rente niet op kunnen bijboeken om dat anders de toekomstige inbreng in een grondexploitatie te duur wordt.

  • Het Sociaal domein

Na een moeizame start en treurnis daarover zijn we over de ontwikkelingen in dit domein tevreden. Het budget lijkt onder controle, verstandig om een reserve te vormen van de niet uitgegeven middelen. Ook het aantreden van de nieuwe WMO raad geeft vertrouwen. De ontwikkelingen bij Baanstee, omvorming tot breder participatiebedrijf met een beoogd besturingsmodel met de twee grote steden als eigenaar biedt ons inziens mogelijkheden voor doelmatigheid en inkoop van maatwerk.

  • De kadernota

Tot slot de kadernota en de financiële bijsturingvoorstellen. De autonome en onvermijdelijke ontwikkelingen nemen we als een gegeven. De negatieve trend dus ook. Het antwoord van het College bestaat uit een greep uit de algemene reserve, een ons inziens onrealistisch en onhaalbaar voorstel voor een tariefverhoging van de afvalstoffenheffing ( die kostendekkend moet zijn) en het halveren van de post onvoorzien. Dit vinden wij een zwaktebod, het College zegt eigenlijk, wij weten het niet meer, Raad zoek het even zelf uit.

Dat stellen we dan ook voor, een werkgroep met deskundige ondersteuning die de begroting doorneemt  op lucht, op mogelijke taakafstoting, op dubbelingen, op inkomstenverhoging etc. Het kader wordt gevormd door de primaire taken van de overheid en het professionele bestuurlijke opdrachtgeverschap richting de ambtelijke opdrachtnemer en de marktpartijen. Het resultaat is een zakelijke longlist van mogelijkheden, zie als voorbeeld de departementale inventarisatie. Dit voorstel borduurt voort op eerder uitgesproken ideeën van bv de BPP die zich ook zorgen maakt over onze financiële toekomst. Bij de begrotingsbesprekingen kunnen we dan politieke keuzes maken.

Wij hopen op steun uit de andere fracties en verwachten in de begrotingsvoorstellen 2017 en verder een passende respons van het College op onze zorgen en aandachtspunten. Voor overleg, toelichting en deelname zijn we beschikbaar.

 

Gerard Groot

Namens fractie D66Beemster

 

 

Laatst gewijzigd op 13 juni 2016